‘Tekne Orucu’ ve İrade Eğitimi

Adem Güneş Beyefendi’den  çok güzel ve faydalı bir yazı. Keşke bu yazıyı Ramazan’ın başında görüp paylaşsaymışım…

‘Tekne Orucu’ ve İrade Eğitimi

Çocuk eğitimi, çocuğa zoraki “davranış öğretmek” değil, ona “irade” kazandırabilmektir. Bir başka deyişle çocuğa “iç disiplin” kazandırmaktır.
Bugün anne babaların şikâyet ettikleri birçok sorunun kökeninde, iç disiplin elde edememiş çocukların hâllerini görüyoruz.

“Bu çocuk neden yarım saat oturup da dersini yapamıyor?”

Çünkü bir iç disiplini, iradesi yok ki yarım saat kendisine gücü yetsin de ders yapabilsin.

“Bu çocuk neden kemik görmüş ‘fino’ gibi kızların peşinden koşup onları rahatsız ediyor?”

Çünkü kendisine gücü yetmiyor, hazlarını kontrol edemiyor, içinde uyanan her duygunun esiri oluyor da ondan.

“Peki, bu çocuk neden namaz kılamıyor?”

Kılamaz, çünkü ruhunun gücü bedenine yetmiyor da ondan.

Örnekleri çoğaltabilirsiniz.

Neden bu çocuk odasını toparlayamıyor?

Neden bu çocuk vaktinde uyanamıyor?

Neden bu çocuk öfkesine hâkim olamıyor?

Çünkü iradesi zayıf da ondan.

Nedir irade?

Pedagojide irade, çocuğun zorluklara karşı direnebilme gücü elde etmesidir. Kişinin kendisine gücü yetmesidir.

Peki, çocuğa irade nasıl kazandırılır?

Bir çocuğun irade kazanabilmesi, ancak “kendi yapabilmelerine” fırsat verilmiş olması ile mümkündür.

Ve irade zayıflığı da ya anne babası tarafından aşırı korunan ve sevilen çocuklarda veya şiddete maruz kalan çocuklarda görülür.

Neden?
Çünkü aşırı korumacı anne babalar, çocuklarının “kendi yapabilmesine” fırsat vermezler de ondan.

Böylesi anne babalar çocuklarına yemeklerini kendileri yedirir, ayakkabılarını kendileri giydirir, elbiselerini kendileri çıkartırlar…

Hâlbuki çocuk, kendisine “yapabilme fırsatı verildiği kadar” güçlü bir iradeye sahip olur.

İşte bu yüzdendir ki Ramazan ayı, çocuklarına irade kazandırmak isteyen anne babalar için bulunmaz bir fırsattır. Zira bu ayda, anne babası oruç tutan neredeyse bütün çocuklar, oruç tutmaya özenirler…

Bu özentiyi bir kazanıma dönüştürmek için, çocukların dayanabildiği kadar oruç tutmalarına izin vermek gerekir…

Bu yılki Ramazan uzun yaz günlerine denk geldiği için çocuklar bütün bir günü oruçlu geçiremez belki ama onlar için “tekne orucu” imkânı sunulabilir…

Çocuğunu “gerçekten” seven anne babalar, çocuklarını “Sen daha küçüksün, büyüdüğünde oruç tutarsın” diyerek aşağılamak yerine, “Demek sen de oruç tutmak istiyorsun” diyerek teşvik etmeli ve ona yol göstermeli.

Bu arada belki “Nedir bu tekne orucu?” diyenler için küçük bir açıklama yapmak gerekirse… Tekne orucu, bir Anadolu geleneğidir. Bütün gün oruç tutamayan çocukların, günün sadece bir bölümünü oruçlu geçirmesine tekne orucu deniyor.

Tekne orucunda çocuk oruç tutmaya sabah ezanı ile değil, öğle ezanı ile başlıyor. Öğleye kadar yiyip içen çocuk, öğlen ezanını duyduğunda artık yeme ve içme işini bırakıyor. Ta ki anne babası ile birlikte iftar sofrasına oturuncaya kadar kendi kendine bir iç savaşın içine giriyor.

Ve böylece, yıllarca süren bir irade kazanımı eğitiminin ilk adımlarını atıyor…

Daha çocuk yaşta çok susadığı hâlde “kendi iradesi ile” bir bardak suyu “hayır içmeyeceğim” diyerek iç disiplin elde eden çocukların eğer “ahlâk eğitimi” de düzen içinde geçmişse, böylesi çocukların daha güçlü bir ruhsal donanıma sahip oldukları gözlenmektedir.

Bütün bunların yanı sıra, daha ilk çocukluk yıllarında tutulan orucun tadı da sanırım hiçbir şey ile değişilmez.

İtiraf etmeliyim ki ben kendi çocukluk yıllarımda tuttuğum tekne oruçlarının tadını hiçbir orucumda bulamadım.

O çocuksu saflığım ile tuttuğum oruçlarım sanırım en ihlaslı oruçlarımdı.

Kendisine has tuhaf bir lezzet taşıyan tekne oruçlarından çocukların mahrum kalmaması dileğimle…

İyi Ramazanlar…

Adem Güneş

Bir Cevap Yazın

Bir Yorum Bırakın :)

  1. Cocuklar hakindaki yorumunuza katiliyorum benim kizim 7yasinda buyuklerin bile zorlandii ramazam ayinda tam 27 gun oruc tuttu kizim mecbur dehilsin dedigimde anne ben kotu melege uymayacagim ben iyi melege uyup Allah in sevdigi bir kiz olacagim dedi ne kadar zorlandi ama orucunu bozmadidiger annelerede tavsiyem cocuklarinin kendisini herkonuda gosermesine izin versinler umarim yol gosterici olur Alla
    h razi olsun…

  2. Bizde de tabak orucu deniyor buna yani biz öyle diyoruz :)) çok şükür 6 yaşından beri tam tutarım ben iyi ki öyle alışmışım

  3. lütfiye 67,@ live at 2011 at 10 : 23 says:

    hayirli geceler arkadaslar bu ramazan ayimiz hayirli mubarek olsun allah hepimizin oruclarini kabul eylesin benimde kücük yiyenim 9 yasinda orucunu cok iradeli sekilde tutuyor ben cok mutlu oluyorum allah bütün musliman yavrularimzin kolayliklar versin onlar bizlerin gelecekleri cahide hanim ayrica sonsuz selamlar geceniz hayir olsun

  4. hülya özbey says:

    ARKADAŞLAR SAYFADAKİ TARİFLER GÜZEL BİRÇOĞUNU DENEDİM HALADA DENİYORUM AMA MERAK EDİYORUM CAHİDE HANIM HAYAL KAHRAMANMI GÖRENİNİZ VARMI NEDEN KENDİ RESMİ YOK BU KADAR FAYDALI ŞEYLER YAPIYOR NİYE KENDİNİ GÖSTERMİYOR İNTERNETTE TARADIM YOK BİLEN VARSA RESMİNİ BASSIN YOKSA VAROLDUĞU KONUSUNDA ŞÜPHELİYİM BURASI SADECE REKLAM SİTESİMİ BENİ DÜŞÜNDÜREN SEBEP SADECE RESMİDE DEĞİL FALAN UNU KULLANMAYIN BİM KULLANIN FİLAN YAĞI KULLANMAYIN BİM KULLANIN YAĞLI KAĞIT KULLANMAYIN DOMUZ YAĞIYLA YAĞLANMIŞ ACA BİM YAĞLI KAĞIT SATSA BUNU SÖYLERMİYDİ BAZAN UYARMIYOR SANKİ REKLAM VE SUÇLAMA YAPIYOR DOĞRU OLDUĞUNU KANITLAYAMADAN LÜTFEN BİRİSİ YADA KENDİSİ CEVAPLASIN HAYIRLI RAMAZANLAR HEPİNİZE

    1. Hülya kardeşim sen beni güldürdün, Allah’da seni güldürsün..:) Şimdi bunca şeyi hayali bir kahraman mı yapıyor yani? Kendimi sana ispat etmek için ille fotoğrafımı mı koymam gerekiyor?
      Ayrıca ben küçük bir yerde oturuyorum. Güvenip alışveriş edeceğim pek fazla alternatifim yok. En çok Bim’den alışveriş ediyorum. Ama Bim’in herşeyini alıp yemiyorum tabi. En çok burada tereyağından bahsetmişimdir. Bim yağlı kağıt satsa almazdım. Bundan emin olabilirsin. Sevgilerimle

    2. Hülya kardeşim sen beni güldürdün, Allah’da seni güldürsün..:) Şimdi bunca şeyi hayali bir kahraman mı yapıyor yani? Kendimi sana ispat etmek için ille fotoğrafımı mı koymam gerekiyor?
      Ayrıca ben küçük bir yerde oturuyorum. Güvenip alışveriş edeceğim pek fazla alternatifim yok. En çok Bim’den alışveriş ediyorum. Ama Bim’in herşeyini alıp yemiyorum tabi. En çok burada tereyağından bahsetmişimdir. Bim yağlı kağıt satsa almazdım. Bundan emin olabilirsin. Sevgilerimle

  5. Bayildim yaziniza, ne kadar dogru ifade etmissiniz. Benim yavrumda bu Ramazan tekne orucu tutuyor ve cok mutlu. Ayrica siteniz de harika olmus. Yüreginize ve ellerinize saglik.

  6. 3. yada .4.sinifa giderken tam tutuyordu oglum orucunu. Okul zamanina denk geliyordu. Ogretmeni oruc tutan cocuklara bozun gunahi bana demisti. Bozmamisti genede yavrucaklar uyupta. Allah iyi ogretmenlerle karsilastirsin insallah.

  7. S.a. Adem Güneş hocanın sıkı takipçilerindenim, sizin de sayfanızda onun bu güzel ve anlamlı görmek beni ekstra mutlu etti, teşekkür ediyorum Cahide hnm…
    Kendisi Fatih ünv.de öğretim görevlisidir, uzman pedagogtur, her hafta Aksiyon dergisinde yazısı çıkıyor, okumanızı tavsiye ederim…

  8. Allah razı olsun güzel paylaşım. Ben büyük oğlumuda öyle alıştırdım. büyüyünce tutarsın demedik zamanla alıştı ve şimdi benden çok uzakta olmasına rağmen oruçlarını tutuğunu söylüyor ve bu beni çok memnun ediyor yoksa ben tek başınayım öğrenciyim sahura nasıl kaklayım demiyor yavrum. Güneş doğarken fotograf çekmiş sahurdan sonra dedi çok mutlu oldum. direk sormasam da sinyallerini almam güzel… Ufak oğlumda 5 gün tuttu etraftan sen küçüksün seninki kabul olmuyor gibi söylemler duymuş buna üzüldüm. Kuran Kursu na başlamıştı Ramazandan önce. Kantin vardı birşeyler alıyorlardı. Ramazan da tutuğu günlerde ününde su içip birşeyler yiyenler olmuş hoşuna gitmedi ve tutmadığı günler hiç birşey götürmedi ki tutanlara ayıp olmasın diye..Bunu öğrenmesi bile güzel oldu doğrusu..Tüm çocuklarımıza Allah sevgisini aşılayabilmek dileğiyle..

  9. serap Nimet says:

    Selam, yaıyı okuyuncaeskilere gittim çocukken bizde böyle alışmıştık . hatta dedem bazen bize artık tekne orucu yok siz üzüm orucu tutun diye çok acıkınca üzüm verirdi onu yer devam ederdik 🙂 Allah’ a şükür hiç bırakmadık orucumuzu bu sıcak günlerde daha bi değerli geliyor bana bu ibadetlerimiz. Nefsimize söz geçirmek daha güzel oluyor ( herkesi bilmem, bana göre böyle). Allah nice güzel Ramazanlara kavuşmayı nasip etsin inşalah. Dua ve sevgiyle kalın

  10. güvercin73 says:

    çocuklarımızı Ramazana oruca alıştırmanın ,kırmadan, sen tutamazsın demeden ,güçü yettiği kadar, yap tığı en güzel ibadet genç kızlığımda sekiz sene üç ayları tuttum,grcekten insanı zinde yapan bir ibadet ,Rabbim ozaman güc verdi tuttum uzun yıllardır şeker hastalığımdan tutamıyorum Rabbim tutanların orucunu kabul etsin ezan sesini beklemek kadar müthiş bişey varmı Rabbim ramazan vesilesiyle günahlarımızı affetsin yolundan ayırmasın inşaallah faydalı bir yazı

  11. GAMZEEEEEE says:

    CAHİDE ABLACAĞIM YAZI ÇOK GÜZEL…İYİ Kİ BİZİMLE PAYLAŞTIN ADEM BEYİN BU YAZISINI TEŞEKKÜRLER…ÇOCUKLUK YETİŞKİNLİĞİN KÖKLERİ OLDUĞU İÇİN TABİKİ ÖNEMLİ YAŞADIĞIMIZ HERŞEY HELE Kİ ALLAH İÇİN YAŞANILANLAR…

  12. ben de okumuştum bu yazısını ama benim oğlum henüz 2,5 yaşında.büyüdüğünde ben de isterim böyle tutarak alışmasını inşaAllah:)

  13. gürcü kızı gönül says:

    S.A ABLACIM TEKNE ORUCUNU İLK DEFA DUYDUM AMA GERÇEKTEN MANTIKLIYMIŞ ASLINDA BİZDE ÖYLE YAPTIĞIMIZDA KÜÇÜKLÜĞÜMÜZDE KIZARLARDI BİZE ÖYLE ORUÇMU OLURMUŞ DİYE BENDE YİĞENLERİM YARIYA KADAR TUTTUKLARINDA KIZIYORUM HALA BİLE ESKİDEN KALMA ALIŞKANLIKDAN OLSA GEREK BU YAZIYI DAHA ERKEN OLSAYDI NE GÜZEL OLURDU BENDE YİĞENLERİMİ GEÇEN AKŞM KIRMAZDIM AMA NEYSE OLDU BİKERE BUNDAN SONRA DAHA DİKKATLİ OLURUM BEN DE KÜÇÜK YAŞTAN BERİ ORUÇ TUTUYORUM ANNEMLERE HEP ÖZENİRDİM HATTA HİÇ UNUTMAM İLKOKUL 3 .SINIFTA ÖĞRETMENDEN ORUÇ TUTUYORUM DİYE TOKAT YEMİŞ VE ANNEMİ ÇAĞIRTMIŞTI VE ANNEMİ OKULUN İÇİNDE REZİL ETMİŞTİ SİZ NE YOBAZ NE BİÇİM İNSANLARSINIZ BACAK KADAR ÇOCUĞA ORUÇ TUTTURUYORSUNUZ DEMİŞTİ ZAVALLI ANACIM MAHCUP BİŞEKİLDE YEMİN EDİYOR BİZ KALDIRMIYORUZ KENDİSİ AÇ AÇ TUTUYOR ÖĞRETMEN HANIM KENDİSİ TUTMAK İSTİYOR DEMİŞTİ OGÜN BUGÜNDÜR O KADINDAN HALA NEFRET EDERİM ANNEMİN YÜZÜNDEKİ KIRMIZILIĞI ASLA UNUTMAM O ZMNLAR YARI YARIYA TUTUYORDUM AMA 5. SINIFTAN SONRADA TAM TUTMAYA BAŞLAMIŞTIM RABBİM İNŞ KABUL EDİYORDUR VE İNŞ HAKKINI VERİYORUMDUR AMA ŞUDA BİRGERÇEK 30 YAŞINDAYIM VE İLK DEFA BU SENE ZORLANDIM BENKİ KISA GÜNLERDE KENDİMİ KAPTIRIP SAYISINI BİLMEDİĞİM ORUÇLAR TUTARDIM GALİBA YAŞLANIYOR YADA NEFSİMİZİN ETKİSİNEMİ GİRİYORUZ RABBİM KORUSUN ÖYLE OLMAKTAN İNŞ. İNŞ BENM ÇOCUKLARIMDA BEN GİBİ DİRAYETLİ OLUR BU TEKNE ORUCUNUDA ZİHNİME YERLEŞTİRDİM İLERİDE MUTLAKA YARDIMCI OLACAK BANA . ALLAH RAZI OLSUN ABLAM EN GÜZELE EMANETSİN …

  14. Tekne orucunu çocukluk yıllarımda hatırlıyorum.Acaip güzeldi.Annecim hadi öğlenden sonra oruç tut derdi.Öyle öyle oruca alıştırdı beni.Şimdi aynı şeyi ben kızıma uyguladım iki yıldan beri artık oruçlarını tam tutuyor elhamdülillah.Yavrum hiç şikayet etmiyor maşaAllah çok sabırlı.Kızım oniki yaşında vede tesettürünü tam yapıyor.Bazen öyle korkuyorumki başını açar diye.Ablacım etraftan komşulardan öyle tepkiler alıyorumki daha erken değilmi,çocuğu çok fazla sıkıyorsun gibi sözler.İnan kapanma konusunda ben hiç baskı uygulamadım tamamen kendi iradesi ile oldu.Balkona çıkarken bile hemen başını örtüveriyor hemen uzun kollu birşeyler geçiriyor.Bu da beni çok mutlu ediyor.Şimdiden okulda ne yapacağız onu düşünür oldum.Keşke imam hatibe verebilseydik malasef iki yıl daha bekleyeceğiz.Ablacım seninde fikrini almak istiyorum.Okula giderken kızım başını hiç açmak istemiyor.Nasıl bir şey yapalımda başını açmadan okuluna gitsin.Şimdiden teşekkürler canım..

    1. gönül says:

      Rabbim insaAllah yolunu acar insaAllah basini acmak zorunda kalmaz amin

  15. Müberra says:

    Hangimizin hayatında olmadı ki tekne oruçları dediğin gibi Cahide abla hayatımız belikide en güzel en ihlaslı oruclarıydı . Ben oruç tutmaya başladığımda 8 yaşındaydım ve babam oruc tutugum her aksam bana Albeni çikolatalarından getırırdı nasıl mutlu olurdum babam ”bu senin ödülün oruclarını tutmaya devam edersen Allah benim sana verdiklerimden dahada fazlasını verecek o seni çok seviyor bak sana gönderiyor sende onu sev daha çok verir”derdi nasıl mutlu olurdum büyüdüm Albeniler kesildi tabi 😀 ama o hevesim oructa duydugum ihlasım sevgim hiç gitmedi.Belli yarısmalarda günlerce ve saatlerce ac kalmayı para için göze alan, Diyet için ,güzellik için aç gezen kardeslerimiz ne acı ki iş imana gelince ”Açlığa dayanamıyorum” sözünün arkdasına sığınıyorlar. Gerçekten İrademiz bu kadar zayıfmı üzülüyorum Allah bi ihsan nasip ettimi kaç gece tevbe edip kaç günü oruclu gecirecekler acaba.Şu ahir zamanda,sıcaktan kavruldugumuz günlerde Allah için dolap yemek doluyken hiç bişey bize engel değilken biz kendimize engel oluyoruz. Bunların karsılıgını allah bize kat kat fazlasını verince inanın bayram edeceğiz . ”Çok günahım var benden olmaz şöyle böyle . . ”diye sakin ümitsizliğe düşmeyin ibadetlerinizi ,Allahınızı günahlarınız için terk etmeyin. Allah için ,bağışlanmak için ,ibadetleriniz için günahlarızı terk edin asla ümit kesmeyin neden dolayı affolacağımızı Allah bilir. Bir hayat kadınını ( Sürçü ihsan ettimse affola ) suzuz köpeğe kuyudan ayakkabısyla su verdiği için affedildi bu kadar merhametli bi rabbimiz var. Son on günde cehennemden azad olma günlerindeyiz. Birbirimizin Dualarında buluşmak ümidiyle Allahın rahmeti bereketi cümlemizle olsun inşallah . Şimdi okuyacağım Mülk ve Yasin surelerini ruhlarınıza armağan ediyorum. Gözlerinizden öpüyorum 🙂

    1. Allah razı olsun…Gözlerim dolarak okudum…Rabbim de sizden razı olsun.

    2. Allah razı olsun Müberra Hanım, Rabbim her zaman gönlünden geçenin hayırlısını versin…

    3. müberracım allah razı olsun senden çok güzel yazmışsın işte bak son 9 gündeyiz bugün benimde kızım rahatsızdı (anne niyetlemedim acaba ilaç içsemmi) dedi sen bilirsin kızım dedim benimle bir bayram sonu kaza edersin dedim yinede dayandı yavrum bugün bu yüzden çok mutlu oldum herkesin orucunu rabbim kabul etsin

  16. yemek tarifi almak için bulduğum bu sitede karnımı doyurmayı bırakıp gönlümü doyurmaya başladım. yazılara bayıldım hepsini tek tek okumaya çalışıyorum. yüreğinize sağlık…

  17. güzel yazı…çocugm 7 yaşında.bizi görünce bende tutabilirmiyim dedi.sahura kaldırdım ilk sahuruydu heyecanı gözünden okunabiliyordu.yarım gün tutar ögle ezanında açarsın dedim.seninki çocuk orucu…ögle ezanı okundu annecim ben sizinle yemek istiyorum izin verirsen dedi.biraz zorlanacaksın ama eger çok istiyorsan olur dedim.dışardaki arkadaşlarına oruçlu oldugunu söylediginde aldıgı tepkilerden oldukça mutlu oldu.akşam yaklaşdıkca ben ölücem susuzlukdan galiba inlemeleri başladı:)bozalım dedim bozduramadım.babamız iftardan önce bugün ödülü hakettin hadi gidip ne istersen alalım deyince gözler yeniden parladı.ben acıkdıgı için sınır bilmez sanıyordum ama öyle olmamış.elinde iki torba ile geldi.kendine ne aldıysa aynısını kardeşinede aldırmış.iftarda tabagını tepeleme doldurdum doyacagını görsün içi rahat olsun diye tabagın çeyregiini yedi.çok doydugunu yarın yine tutmak istedigini söyledi……
    bu ay beni en çok mutlu eden olay buydu.onun için paylaşdım.orucun sadece aç kalmak olmadıgını biz acıkınca
    ezan okununca yemegimizi yiyecegiz ama birçok insan hep aç olacak…bunu ögrenmesi en büyük kazanımdı bence.

    1. gönül says:

      valla okurken gözlerim doldu Rabbim daim eylesin hep yüzleri gülsün ömür boyu imanli olsunlar tüm müslüman kardeslerimin cocuklari amin amin amin

  18. Allah razi olsun kardesimizden… cok güzel bir yazi

  19. Kadriye SARI says:

    Bizim tekne orucumuz sahur öğle ezanı ve öğle ezanı ile iftara kadardı. İki kuzumda bu şekilde alıştı. Öğlen ezanı okununda oruç açılır yemeğini yer suyunu içer sonra tekrar niyetlenirlerdi Allahıma çok şükür kızım 19 yaşında 6 senedir oğlumda 14 yaşında 3 senedir oruçlarını tam tutuyorlar.Rabbim oğlumun namazında daim etsin inşallah. Allaha emanet olun.

    1. ehlisunnazeyneb says:

      Masallah Allah onlari bereketlesin,amiiiiin bizim cocuklarimizida amiin

Close
Tarif Üstü Muhabbet | Cahide Sultan
Close
%d blogcu bunu beğendi: